از هر غلط دوبار بنویس۱

لابد یک بار برای خودش و یک بار هم تقدیم به آموزگار و یا اینکه واقعاً با دوبار نوشتن، املایمان خوبِ خوب خواهد شد و دیگر از این غلطها نخواهیم کرد.
خوب حتماً متوجه شده‌اید که می‌خواهیم راجع به چه چیزی حرف بزنیم. بازنویسی و از روی غلط نویسی یکی از شیوه‌های رایج رفع مشکلات املایی و ظاهراً آنقدر تاثیرگذار است که هنوز هم به عنوان حلال مشکلات باقی مانده است. اما بگذارید همین نخست بی‌تعارف بگویم که این روش تاثیر کمی در یادگیری صحیح نویسی کلمات دارد. آن‌قدر کم تاثیر که نمی‌شود بهش اعتراف نکرد. اما چرا ما معلمان باز داریم از این راهکار تکراریِ بی‌تاثیر استفاده می‌کنیم. بی تعارف‌تر برای آنکه نمی‌دانیم به جایش چه روش دیگری به کار ببریم یا بهتر هم می‌شود گفت آموزشی برای این‌گونه موارد ندیده‌ایم. و یا اینکه روشها و راهکارهای خوبی هم بلدیم؛ اما با توجیهات و دلایل خاصی که می‌آوریم از اجرایی کردنشان می‌گریزیم. و البته فرقی هم ندارد چه بلد نباشیم و چه بلد باشیم و به کار نبندیم؛ هر دو گروه مشترکاً “از روی غلط دوبار بنویس” انتخاب نهایی ماست.

میان نوشت: در جواب یکی از همکاران که سوال پرسیده بود؛ بعد از اشتباه نوشتن کلمات، معلمان می‌گویند: “از روی غلطت پنج مرتبه بنویس.” ما چگونه دانش‌آموز را درگیر کنیم و چطور خلاقانه برخورد کنیم که یادگیری به شکل متفاوت‌تری اتفاق بیفتد؟

در یک بارش فکری مواردی جایگزین پیشنهاد دادم که استعداد تبدیل شدن به یک پست را داشت به همین خاطر آنها با ویرایش و اضافاتی در اینجا می‌آورم:

ـ  از روی هر غلط ۵ بار بنویس را با یکی از موارد زیر جایگزین کنیم:

۱ـ غلط‌هایت را پاک کن و همانجا درستش را بنویس. ( که دیکته‌ات خوش ترکیب و بدون اشتباه هم بشود.)
۲ـ با هر کلمه یک جمله بگو. (درباره‌ی کلمه حرف بزن. به چه معنی است؟ شکلش چه جوریه؟ کجا دیدیش؟ و…)
۳ـ به هر کلمه حرفی یا کلمه‌ای اضافه کن و کلمه و ترکیب جدیدی بساز.
۴ـ درست کلمه‌ها را از کتاب پیدا کن و چندبار صحیح بخوان.
۵ـ غلطهات را نگاه کن باهاشون حرف بزن. ببین در چه حرفی اشتباه دارند. ازشون قول بگیر دفعه بعد غلط نکنند.😊
۶ـ‌ به نظرت چکار کنیم که این غلط‌‌ها کمتر و کمتر بشوند؟
۷ـ دوست داری از روی غلطها بنویسی یا درس را دوباره بخوانی؟
۸ـ دوست داری یک املای دیگر از همین درس ازت بگیرم؛ که دیگر این کلمه‌ها را غلط ننویسی؟
۹ـ روی هر کارت یک کلمه بنویس و در خانه مرورشان کن.
۱۰ـ بلدی با انگشت درست کلمه‌ها را روی میز برام بنویسی؟ ( یا برای دوستت یا مامانت در خانه.)
۱۱ـ با کمک مامانت غلط‌ها را لاک بگیر و یا حتی از دفترت بکن و دور بریز که دیگه اونها را نبینیم.( به صورت موردی اجرا شود.)
و…

مهم نیست که شما ایده‌های زیادی دارید که تصور می‌کنید؛ به ذهن هیچ کسی نرسیده است. دیگران هم همین‌ طور فکر می‌کنند. مهم این است؛ سعی کنید هر بار ایده‌های بیشتری را عملی سازید تا شانس موفقیت و تاثیرگذاری روشهای خود را بالاتر ببرید. بی‌شک متناسب با تفاوتهای فردی و سبک یادگیری کودکان، هر کودکی با یکی از این پیشنهادات و راهکارها راحت‌تر ارتباط برقرار خواهد کرد که نتیجه‌ی آن، اتفاق افتادن یادگیری خواهد بود. چیزی که بیش از هر زمانی بدان نیازمندیم؛ اینکه یادبگیریم و یادگیرنده باقی بمانیم.

پی‌نوشت قبلاً هم اینجا به غلطها و این سبک بازخورد پرداختیم لینکش را می‌گذارم شاید دوست داشته باشید آن را هم بخوانید: از روی هر غلط دوبار بنویس.

شما هم روش‌های متفاوت خویش را با ما به اشتراک بگذارید. (البته فراموش نشود که و تجربه شده باشند.)

 

یک راز در مورد مطالعه: آیا من کتاب‌خوان هستم؟

وقتی کتابی را می‌خرید نخستین صفحه‌ی داخلی کتاب را امضا و تاریخ بزنید، بعد از خواندن کتاب صفحه آخر را هم تاریخ و امضا بزنید.
حالا تاریخها را با هم مقایسه کنید. چون این فاصله رابطه‌ی مستقیمی با کتابخوان بودن یا نبودنتان دارد؛ همان رازی است که از آن حرف می‌زنم. هر چقدر فاصله‌ی دو تاریخ از هم کمتر باشد این یعنی هنوز زنده‌اید و سر ساعت به روحتان غذا می‌دهید و هر چه قدر این فاصله‌ بیشتر باشد یعنی شما و کتاب بیشتر از هم فاصله گرفته‌اید.
همچنان که حاضرید پول حداقل یک و شاید هم دو کتاب را بدهید و یک وعده غذا برای جسمتان تهیه کنید. آیا حاضرید برای روحتان هم سفارشی داشته باشید؟
با خوشحالی جواب بیشتر ما “بله” است و راضی از این شناخت و تشخیص لابد لبخندی نیز بر لب خواهیم نشاند.
اما بگذارید به ادامه‌ی ماجرا هم بپردازیم هر چند که ممکن است این لبخند را بر لب بخشکانیم.
غذا را نیم ساعته می‌خوریم، چند ساعته هضم می‌کنیم و تقریبا یک روزه تمامی سلولهای بدن از وجود آن آگاه می‌شوند.
آیا حاضریم سفارش روحمان را نیز چندساعته یا یک روزه صرف کنیم؟
جواب تلخ اینجاست؛ تعداد معدودی از ما برای روحمان غذا می‌گیریم و تلخ‌تر آنکه تعداد انگشت شماری هستیم که آن را صرف می‌کنیم. بیشترین سهم را از کتاب، کتابخانه‌ها می‌برند با سکوت و گرد و غباری که بر کتابها می‌نشانند؛ نقاب از چهره‌ی کتاب نخوان ما برمی‌دارند و ما را عریانتر از همیشه آشکار خواهند کرد.
با چشم پوشی از این درد، که فقط تعداد معدودی از سلولهای بدن از خواندن کتاب خبردار می‌شوند که بیشترین آنها نیز ناگزیر همان سلولهای چشم هستند.
بگذارید اعترافی بکنم هر چند که تلخی‌ رفتار امروزین و فراموشی عادت دیرین، شیرینی‌اش را کم رنگ کرده است. کتابهای زیادی بودند که وقتی به دستم می‌رسیدند تاریخ اول و آخر آنها یکی بود یا حداکثر چند روز و یک هفته از هم دور بودند. اما امروز دیگر چنین چیزی وجود ندارد. هر چند به عادت مالوف اول کتابها را تاریخ و امضا می‌زنم. اما اینکه همان روز یا همان هفته پای صفحه‌ی آخرشان امضا بخورد؛ سالی به یکی دو مورد می‌رسد؛ فکر کنید هفته‌ای یکبار غذا بخورید و بعد هم کارت باشگاه پرورش اندام را جیب داشته باشید.
راز این است، اگر می‌خواهید رشد کنید بهترین غذای روحتان را از بهترین رستوران شهر و از دست بهترین سرآشپزها تحویل بگیرید و آن را با ولع تمام بخورید. بی‌شک خوردن یک کیلو کاغذ، آن هم برگ برگ، سطر به سطر و کلمه به کلمه، در یک روز و در نهایت در یک هفته اگر شما را اگر قوی و نیرومند نسازد؛ حداقل نشانه‌ای از علامت حیات شما خواهد بود. بعد از مدتی به جایی می‌رسید که کم کم می‌توانید فکر کنید و بیاندیشید. فکرش را بکنید؛ این بزرگترین لطفی است که می‌توانید در حق خویش بکنید، خود را از رشد سرشار سازید.
رازی که از آن حرف زدم، امیدوارم برای شما جزو بدیهیات باشد تا یک راز. اما راز نهایی این است که زندگی ما همواره به دو دوره‌‌ی ماقبل و مابعد کتاب تقسیم خواهد شد. آیا همچنان می‌خواهیم در دوره‌ی ماقبل کتاب بمانیم؟

پس‌نوشت: به احترام روزهای خوشی که تاریخ اول و آخر کتاب‌ها یکی بود، این پست را نوشتم.

 

یادگیری در خانه

کاش تابستان‌ها‌ هم مدرسه باز بود.

اشتباه نگیرید این حرف را نه معلمان می‌زنند و نه‌دانش‌آموزان.
این حرف پدر و مادرهایی است که از دست کودکانشان به تنگ آمده‌اند.
خارج از شوخی، آیا یادگیری در تعطیلات و تابستان هم امکان پذیر است؟
جواب آن یک “بله” ساده است که فقط گفتنش ساده است و اجرایش مشکل است.
قبل از شروع خوب است یادآوری کنیم؛ ما همیشه و هم‌چنانکه در معرض هوا قرار داریم در معرض یادگیری هم هستیم.
و اتفاقاً ۴ ماه تعطیلی تابستان (یک ماه خرداد را هم در بعضی از فرهنگ لغات مدرسه ای جزو تابستان محسوب می گردد.) و تعطیلات فرصت خوبی برای یادگیری کودکان در خانه است.
ضمناً خوب است بدانیم که فراموشی یادگیری های مدرسه ای در تابستان امری عادی است و معلمان هر ساله در آغاز سال تحصیلی مجبورند چندین جلسه و کاه چند هفته را به بازآموزی مشغول شوند. شما با کاربست روشهای متنوع و دوست داشتی می توانید این فراموشی را به کمترین میزان ممکن برسانید. در مورد میزان افت و یادگیری در تابستان و ایام تعطیلات قبلاً در قالب یک اینفوگرافی تحت عنوان: اُفت و از دست دادن یادگیری در تابستان به آن پرداخته ایم. که دوست داشتید برای دیدن ریز فهرست و توضیحات بیشتر به آن مراجعه فرمایید. همچنین در یکی دیگر از پستهای دیگر تاریاد تحت عنوان: حـفاظت از یـادگیـری در گرمـای تابستـان پیشنهاداتی برای مرور و یادآوری مطالب توسط کودکان در ایام تعطیلات ارائه دادیم اینکه چه فعالیتهایی را طراحی و اجرایی کنیم تا در طول تابستان، کودکان با انگیزه به یادآوری آموخته‌هایشان بپردازند. اما پست امروز ما ضمن هم پوشانی با پستهای قبلی با تاکید و تمرکز بر یادگیری کودکان در خانه تنظیم و منتشر می گردد. که در آن فهرستی از راههای یادگیری در خانه را می‌آورم. این فهرست باز است. شما هم چیزی به خاطرتان رسید و دوست داشتید به آن بیفزایید.
لطفاً آماده باشید؛ ما معلمان با افتخار و در کمال میل  و صحت و سلامتی، ادامه ی فرایند یادگیری را به شما خواهیم سپرد و به شما پدران و مادران عزیز تفویض اختیار خواهیم نمود. پس با بهره گیری از یکی از این راهکارها و اجرای آن هم یادگیری مستمر و معنادار و البته لذت بخشی را برای کودک خویش رقم بزنید.

یک: به عنوان پدر و مادر لطفاً کمی خلاق باشید. ( خلاقیت بیش از حد دردسر می شود برایتان) اگر می‌خواهید به کودکتان کمک کنید. لازم نیست روشهای عجیب و غریبی پی بگیرید فقط کافی است مانع نشوید و در واقع خودتان را از سر راه یادگیری طبیعی کودک بردارید و فرصتهای واقعی زندگی را (که فرصت یادگیری هستند) از کودک نگیرید. خوب است یادآوری کنیم؛ یادگیری آن چیزی نیست که همواره در قفس مدرسه اتفاق می‌افتد. یادگیری یک فرایند است و این یعنی همه جا می‌تواند و ممکن است اتفاق بیفتد و ادامه هم داشته باشد. یادگیری امری طبیعی و در نتیجه سرگرم کننده و در نهایت لذت‌بخش است نه یک کار شاق و خسته کننده مثل نشستن بر روی نیمکت چوبی و نوشتن مضق و انجام دادن تکالیف مدرسه‌ای.

دو: از جمله خلاقیت‌های کمی که می‌توانید به خرج بدهید این است که از نگاهی دیگر به آشپرخانه‌ی خودتان بنگرید. آشپزخانه کارگاه و آزمایشگاهی مجهز و صد در صد واقعی برای یادگیری است. کافی است چرخی در آشپزخانه بزنید و به انواع و اقسام  وسایل و ظروف نگاهی بیندازید. این همه ابزار دوست داشتنی برای یادگیری، (به شرطی که بگذارید؛ همان که اول گفتم یعنی مانع نشوید.) می‌تواند کودکتان را در یادگیری انواع علوم روز به ویژه ریاضی و مهارتها کمک نماید. انواع دسته بندی و شمارش و کمتری و بیشتری و بزرگتر و کوچکتر و… به راحتی امکان پذیر است. یادگرفتن انواع مهارتها هم در این آشپزخانه و در خلال کار کردن‌هایتان امکان‌پذیر است. انواع مختلف چیدن و خورد کردن و برش دادن و مخلوط کردن و … همه می توانند کودک شما را در پر ورش مهارتهای دیداری حرکتی و هماهنگی‌های حرکتی یاری‌رسان باشند.

سه: سفرهای کوتاه داخل شهری، خرید کردن‌ها، در نوبت ایستادن‌ها و سر زدن به پارکها و امکان دیدنی، می‌تواند بسیاری از آموزشهای پویا و به روز شهروندی را به همراه داشته باشد.( و کودکانتان را از دست خانوادهِ‌ آقای هاشمی کتاب اجتماعی برهاند.)

چهار: مهمانی‌ها و جمع‌های خانوادگی با تعداد زیادی کودک، بهترین زمان برای تمرین کردن کارهای تیمی و گروهی است در قالب انواع بازی‌های ساده و کودکانه و نشاط انگیز. یک بعد از ظهر تابستانی را  آب بازی کنید. سر یک بطری آب معدنی را سوراخ کنید و دست کودکان بدهید. ( سعی کنید بطری بزرگتری و با سوراخ بزرگتری برای خودتان کنار بگذارید و همچنین مواظب گلدانهای کنار حوض باشید.)

پنج: یادگیری یک مهارت و یک رشته‌ی هنری، علمی و یا ورزشی مورد علاقه. تابستان فرصت خوبی برای زمان گذاشتن و متخصص شدن و حرفه‌ای شدن است. در طول چند تابستان می‌توانید مهارتی را در کودکتان پرورش و دهید که بعدترها بتواند از آن فواید بسیاری کسب نماید. ( با یادگیری هر نوع مهارت و کسب هر نوع توانایی کودکتان احساس ارزشمندی خواهد کرد که به افزایش انگیزه و بالارفتن اعتماد به نفسش نیز می‌انجامد.)

شش: پرورش مسؤلیت‌پذیری  با بر عهده گرفتن مسؤلیت‌های پرورشی و حمایتی مثل پرورش یک گل در آپارتمان، دو جوجه،سبزیجات در حیاط خانه، تهیه‌ی غذا برای مورچه‌ها و گربه‌ها در گوشه‌ی حیاط یا کوچه و… خیلی ساده می‌تواند به ایجاد نظم‌دهی در رفتار کودک و در نهایت به آموزش و یادگیری کودکتان بیانجامد.

– – –

خوب فعلاً‌ همین موارد به نظرم رسیدند که برای شروع بحث مناسب است. منتظر نظرات خوب و ایده‌های جالب شما هستیم.
یادگیری در خانههر چه باشد بهترین کار این است که تا می‌توانیم یادگیری را به تمام زندگی کودکانمان سرایت دهیم. و البته قبل از آن خودمان یادگیرنده باشیم.

هفت:..
هشت:…

در دلِ این دیوار، کتابخانه‌ای پیداست.

بهار سال نود و یک بود که به خانه‌ی جدید نقل مکان کردیم. خانه‌ای قدیمی با دیوارهای عریض. حدوداً ۷۰ سانتی‌متر و شاید هم بیشتر. ( برسم یک بار دقیقاً‌ اندازه می‌گیرم.)
در اندرون دیوار خیلی چیزها پنهان شده بود. چه طاقچه‌های زیبایی!  از پوسته بگذاری؛ آن زیر خیلی چیزها پیداست. اینجا کتابخانه، آن گوشه میز کار و آن طرف هم یک کمد دیواری.
خوب؛ وقتی ایده‌هایت، اگر رسیده باشند؛ با دیوار هم به اشتراک بگذاری؛ (درست است که می‌گوییم دیوار؛ بالاخره وقتش برسد او هم حاضر است تغییر را بپذیرد و چند قدم این طرف‌تر یا آن طرف‌تر برود یا کمی جابجا می‌شود.) استقبال می‌کند. این دیوار هم که جای خود دارد با این همه پهنا؛ خوب چه اشکالی دارد، کمی جمع و جورتر بنشیند. که جا برای کسی دیگر هم باز شود.

مثلاً همین دیوار را ببینید؛ شما هم حق دارید حدس بزنید چه کتابخانه‌ی زیبایی در دلِ آن، پنهان که نه؛ پیداست. فقط کافی است قبلاً با خودتان ( یعنی شما و دیوار) به توافق رسیده باشید.

کتابخانه‌ی دیواری

همین‌که بخشهایی از دیوار را با احترام جابجا کنید؛ تا دیوار قهر نکند و بزند بریزد؛ کم کم جا بازتر می‌شود.
حتماً قبلش به دیوار بگویید که همنشین جدیدت کتاب است؛ شاید ظاهرش نشان ندهد و خوشحالیش را بروز ندهد؛ ولی تاثیر خودش را خواهد داشت. اینجا و در این مورد، روی سنگهای دیوار هم تاثیر داشت.
کم کم جعبه‌ی کتابها نمایان شدند؛ آن بالا هم از یک قطعه آهن دعوت کردیم؛ که بار سقف، بر دوش کتابخانه و کتابها سنگینی نکند. او هم با افتخار پذیرفت.
تکه‌هایی هم گچ‌بری ساختیم و روی هم سوار کردیم و جوش و بند زدیم و حاصلش شد این:

کتابخانه‌ی در دل دیوار
مکعب‌ها که به “اتاقِ کتاب” تغییر نام دادند؛ از یک بی رنگیِ کسالت‌آور شکایت داشتند. نه اینکه، یک‌رنگی یا بی‌رنگی بد باشد، فکر کنم جو اینجا خیلی تاثیر گذار است. حالا که رنگ از همه جا می‌بارد حتی از فامیلی من؛ خوب آنها هم که استثنا نیستند؛ گچی هستند و دلشان برای رنگارنگ شدن، لک زده است.
نمی‌دانم چه قدر؟ ولی خوشحالند از این همه رنگ:

و عاقبت امر؛ بفرمایید؛ کتاب؛
کتابها را به خانه‌ی جدیدشان دعوت کردیم:

بعضی از کتابها اینقدر ذوق کردند و هولکی جا خوش کردند؛ مدتی گذشت تا متوجه شدند که سر و ته نشسته‌اند.

حس خوبی که بعد از این تغییر در دیوار و کتاب و من به عنوان بیشتر ناظر و کمتر خواننده ایجاد شد؛ ارزشش را داشت.
همه راضی هستیم فعلاً.

با تبرک جستن از عبارت یکی از بزرگان و نقل به مفهوم که
” کسی گوش برایش عزیز باشد؛ گوشواره را هم عزیز می‌دارد.”
می‌شود در حق کتاب ادایش کرد: ” کسی که کتاب را دوست می‌دارد لاجرم کتابخانه هم برایش عزیز و دوست داشتنی است.”
فکر کنم عزیز داشتن هر آنچه به کتاب مربوط می‌شود؛ کمترین ادای دین و احترامی است که می‌توانیم به کتاب بگذاریم.

حالا برویم سراغ پی‌نوشت‌ها:

پی‌نوشت یک: این کتابخانه تا سال ۹۴ (حدود ۴ سال) دوام آورد. بعد زیر تیغِ تغییر و اصلاحات رفت. چیزی که همه از آن گریزانیم مثل مرگ و لاجرم به طرفش فرار می‌کنیم!
پی‌نوشت دو: از خوبی این جور کتابخانه‌ها این است که همواره شکل و هیئت اولیه‌ی کتابها حفظ می‌شود. یعنی گذر زمان و روی شانه افتادن شکل آنها از مستطیلی به متوازی الاضلاع تبدیل نمی‌کند. نوعی پیری دیررس کتابهاست.
پی نوشت سه: از معایت آنها هم این است که برای برداشتن کتابهای زیرین بایستی کمی انرژی مصرف کنی و مقدار ماده‌ی تشکیل دهنده‌ی کتابهای بالایی را نگه‌داری. ( که با بهینه‌سازی مصرف انرژی در تضاد است.)
پی نوشت چهار: مزیت آنکه ( لطفاً یک بار هم عبارت” مزیت آنکه” را  اینطور بخوانند: “عیب دیگر آنکه” ببینید با کدام یک راحت‌تر هستید!) کتاب را نمی‌شود به جای اولش بازگردند.

پیشنهاد ساخت: اگر خواستید این مدل کتابخانه‌ به کتابهایتان اهدا کنید؛ سعی کنید؛ اتاق کتابها، یعنی مربع‌ها را کمی کوچک‌تر بسازید تا کتاب‌ها زیادی روی هم فشار نیاورند و راحتتر بشود از هم جدایشان کرد.( همان بحث مصرف انرژی)
پی نوشت آخر: در این زمانه که کتاب مهجور و کتابخوانی نامالوف گردیده است. اگر سال به سال کتابها را دست نمی‌زنید؛ انگار که برق دارند؛ مگر با دستکش و برای گِردگیری. ساخت هر نوع مدل کتابخانه صرفاً جهت زینت بخشی به دکوراسیون خانه پیشنهاد می‌گردد و از قبل تضمین می‌گردد که تاثیری در رشد و توسعه‌ی دانش و مهارتهای شما نخواهد داشت.

اینکه آخر عمر هر کدام از ما حق داشته باشیم؛ در کنار کتابخانه بایستیم و چشم بسته دست ببریم و هر کتابی که آمد؛ از آن قولی نقل کنیم. روی کلمه‌ها و عبارت مهمش که از قبل خط کشیده‌ایم؛ دست بکشیم. از رشد و توسعه‌ی دانایی و مهارتهای خویش بر اثر مطالعه‌ی آن کتاب حرف بزنیم؛ و متوجه گذشت زمان نشویم؛ شهاعت می‌خواهد؛ مگر نه؟

حفظ کردن کلمه ها توسط کودکان اول ابتدایی

از کجا بفهمیم که دانش‌آموزان اوّل ابتدایی کلمه‌ها را حفظ کرده‌اند یا نه؟

پیش نوشت۱: جرقه‌ی نوشتن این مطلب پرسشی بود از مادری که در گروه تلگرامی پیام داده بود:
سلام دوستان دخترم کلاس اول هست از کجا بفهمم که کلمات رو حفظ نمی‌کنه؟
من هم در جوابش چند مورد پیشنهادی نوشتم. حالا اینجا دوست داشتم کمی بیشتر یعنی دقیق‌تر و عمیق‌تر به موضوع حفظ کردن طوطی‌وار کلمه‌ها و عبارات توسط دانش‌آموزان اول ابتدایی بپردازم. و بیشتر در مورد تشخیص اینکه بفهمیم که کودک کلمه را حفظ کرده است یا نه حرف بزنیم. همچنین درمیانه‌ی بحث هم راهکارهای مناسب برای پیشگیری و رفع چنین مشکلی پیشنهاد خواهد شد.

پیش‌نوشت ۲: می‌توانستم همین حرفها را فقط در تلگرام بزنم. اما من به تلگرام ( هر چند کم و بیش در آن فعالم) باور چندانی ندارم. یعنی حداقل اینکه در شرایط کنونی محیط مطمئنی برای بایگانی مطالب نیست. و بازیابی و جستجوی یک مطلب در آن خیلی هزینه‌بردار خواهد بود. ( این هزینه غالباً شامل زمان می‌شود) به هر حال هنوز شبکه‌های اجتماعی و به‌ ویژه تلگرام برای من جزو مبهم‌ترین، مصادیق تکنولوژی هستند. آنقدر جلودار هستند که تو نمونه‌ی دیگری برای مقایسه و کشف عیوب و مزیتهایشان نداری. شاید بایستی منتظر بنشینیم و ببینیم چی می‌شود؟ هنوز هم در چنین مواردی هنوز هزینه‌کردن از عمر بهترین روش تشخیصی است.
پیش نوشت دورخیز برداشت. بهتر است برگردیم به بحث.

قبل از فهرست کردن راهکارها های پیشنهادی، یادآوری این نکته خوب است؛ آن هم اینکه این مشکل بیشتر هنگام خواندن و به اصطلاح بیان شفاهی و یا روانخوانی اتفاق می‌افتد. و کمتر در نوشتار با چنین موردی برمی‌خوریم.

 ۱۳ مورد برای اینکه بفهمیم کودکان اول ابتدایی کلمه‌ها را حفظ کرده‌اند یا نه؟

یک: دیدید فیلمهایی که هنگام رایت و کپی برداری برایشان مشکلی پیش آمده است و بین تصویر و صدای فیلم وقفه‌ای کوتاه بوجود آمده است و گاه بازیگر شلیک کرده است و طرف بر روی زمین می‌افتد بعد تازه صدای گلوله به گوش می‌رسد. بچّه‌هایی که متن را حفظ کرده‌اند نیز چنین هستند. البته با این تفاوت ظریف چون حفظ کرده‌اند صدایشان زودتر از تصویر سر می‌رسد و  انگشتشان و یا اگر بیشتر دقت کنی نگاهشان دیرتر از خواندن،‌ روی کلمه، عبارات و یا جمله‌ها می‌رسد یعنی کودک متن را خوانده است و بعد از چند ثانیه انگشتش به کلمه می‌رسد. این نشانه‌ی خوبی است یا بهتر است بگوییم بهترین نشانه است که بفهمیم کودک یاد نگرفته است بلکه آن را حفظ کرده است. برای رفع این مشکل می‌توانید از شاخصی (مداد،‌ کاغذ اشاره و …)‌ بهره ببرید یک مداد دستتان بگیرید و بگویید کمی آرام‌تر بخوان و دقّت کن، کلمه‌ای که مداد زیر آن قرار دارد؛ این کلمه را بخوان.

دو: یک تکه کاغذ یا مقوا مثل کارت ویزیت ببرید و روی قسمتی از متن را بپوشانید و حال آن را حرکت دهید  و روی کلمه‌ای که مشکوک هستید؛ حفظ کرده است را باز بگذارید و از کودک بخواهید کلمه را بخواند.

سه: به صورت راندومی و تصادفی کلمه‌ای را انتخاب و از کودک بخواهید آن کلمه را بخواند.

چهار: یک کارت مقوایی سوراخ‌دار تهیه کنید . یک کادر به اندازه‌ی یک کلمه  برش دهید سوراخ به طول یک کلمه باشد و کلمه را در وسط کادر قرار دهید و از کودکتان بخواهید آن را بخواند.

پنج: از کودک بخواهید کلمه‌هایی خارج از کتاب را برای شما بنویسد. مثلا حروف:  (س ‌ م ا ن  ی) را خوانده است و از کودک می‌خواهیم؛ با آنها کلمه بسازد: سامان. سیمان. نیما. سیما. مانی. انیس و…
اینها همه کلمه‌های خارج از کتاب هستند.

شش: هنگام املا یا نوشتن مشق از کودک بخواهید که هر حرف و نشانه‌ای را که می‌نویسد همزمان با نوشتن با صدای بلند آن را نیز بخواند. ( همزمانی صدا و تصویر)

هفت: کودک غالباً جمله‌ها و متون درسی را به همان روال ترتیبی که د رکتاب درسی دیده است؛ حفظ می‌کند. می‌توانید یک جمله را به صورت منقطع ( قطعه قطعه) بر روی کارتهایی بنویسید و جلو کودک بگذارید و با اشاره از کودک بخواهید کلمه‌ی مورد نظر را بخواند. (مثلاً‌ جمله‌ی: زنبور در کندو است بر روی  چهار کارت نوشته شود.)

هشت: کلمه‌ای که مشکوک هستید کودک آن را یاد نگرفته است و آن را از حفظی می‌خواند را به صورت صدا صدا و یا بخش بخش بنویسید و از او بخواهید که صداها را یکی یکی بخواند و بعد بخشها را بخواند و در نهایت کلمه را برایتان بخواند.

نه: کتابهای غیر درسی،‌ کتاب داستان ( کتابی دارای متون ساده، کم حجم با فونت نوشتاری درشت باشد.) در اختیار کودک بگذارید تا آن را بخواند. کتابهای ویژه‌‌ی اولی‌ها در بازار موجود است.

ده: متن کتاب درسی را خودتان تایپ کنید و یا با دست بنویسید و فعل یا یکی از کلمه‌‌ها را تغییر بدهید. ببینید کودک آن را صحیح می‌خواند یا همان اولِ جمله را که دید تا آخرش را حفظی می‌خواند.
مثلاً: فرزانه و فرشته آدم برفی درست کردند. فعل را تغییر دهید و بنویسید: فرزانه و فرشته آدم برفی درست می‌کنند.

یازده: هنگام خواندن متن توسط کودکان، در میانه‌ی خواندن، بگویید صبر کن تا خواندن را متوقف کند: برگرد و کلمه‌ی قبلی را بخوان. در این حالت کودک مجبور است برگردد و کلمه‌ی قبلی را بخواند.

دوازه: هنگام خواندن همیشه از کودک نخواهید که بیا این درس را از اول برای من بخوان. گاهاً خودتان مشخص کنید و بگویید از اینجا بخوان. از جمله‌ی دوم یا سوم بخوان.

سیزده: اگر متن را خیلی سریع می خواند به حساب خودمانی؛ مثل بلبل می خواند. اما هنگام نوشتن متن خیلی کند می‌نویسد یا اشتباهات املایی فراوانی دارد. می‌توان مشکوک شد که کلمه‌ها را یاد نگرفته است بلکه آنها را حفظ کرده است. می‌توانید تست کنید و از کودک بخواهید کلمه‌یا جمله ای را که خیلی سریع می‌خواند را برایتان بنویسد.

پس نوشت:
با کاربست این موارد و سایر موارد دیگر که به ذهنتان می رسد می‌توانید بفهمید که کودک کلمه‌ها را حفظ کرده است یا نه و از روشهای مورد اشاره بهره ببرید.
خوب است بدانیم چنین مشکلاتی در پایه‌ی اول ابتدایی و اوایل سال تحصیلی غالباً روی می‌دهد. اگر این روند تا پایان سال تحصیلی و یا دوم ابتدایی ادامه داشته باشد؛ می تواند نگران کننده باشد و در این صورت مجبور به مداخلات آموزشی و درمانی خاص خواهیم شد.
ـ شما چه موارد دیگری پیشنهاد می‌کنید؟ لطفاً زیر همین پست بنویسید تا آنها را به موارد فوق اضافه کنیم.

فونت قدیمی کتاب درسی

فونت قدیمی فارسی اول ابتدایی دهه شصت

دوستی دارم که دوستش دارم و برایم خیلی عزیز است. سالها کنار هم و همکار هم بوده‌ایم. چند ماه قبل تصویری از کتاب فارسی قدیم برایم فرستاد بود و گفت این فونت را می‌خواهم. من هم هر چه نگاهش کردم، دیدم به فونت نمی‌خورد؛ بهش گفتم که این فونت نیست در زمان چاپ آن کتابها هم تایپ و فونت به شکل امروزی وجود نداشته است. از من انکار و از وی اصرار که چرا فونت هست و قبلاً هم در مدرسه‌ داشته‌ایم و باهاش کار کرده‌ایم و حالا نیست شده است.
مدتی گشتم ولی چیزی عاید نگردید. یکی دو فونت شیک و مشابه پیشنهاد دادم که کار  به خرّمی برگزار گردد؛ قبول نکرد. بعد از گذشت این چند مدت؛ دو روز قبل باز توی تلگرام پیام داده بود که من این فونت را می‌خواهم. هر چه هم گفتم و به هم بافتم که چنین و چنان؛ مُصرتر شد. گفتم: خوب نشانی، اسمی،‌ عنوانی، چیزی…. تنها چیزی که برایم می‌گذاشت تصویری از کتاب  و نوشته‌ای بود: کریم کدو می‌کارد. و… که این را می‌خواهم. من هم دیشب چند ساعتی، غیرتی شدم و شگردهای جستجوگری خویش را به کار بستم.  و چون عنوانی نداشتم با هر عنوانی که سرچ می‌کردم به نتیجه نمی‌رسیدم: “فونت کتاب درسی قدیمی”، “فونت قدیمی کتاب ابتدایی”. فونت کتاب فارسی اول دبستان دهه‌ی شصت. فونت قدیمی تایپی. فونت ماشین تحریر مدرسه‌ای و… حالا هم فکر کنم شما با یکی از این عناوین جستجو، به اینجا رسیده‌اید. نگران نباشید بالاخره یافتمش. اگر عجله دارید دانلودش کنید؛ اگر هم نه، با خواندن ادامه‌ی متن، همراهمان باشید.

اینکه هر جستجویی می‌کردم یا به سایتهای تبلیغی برمی‌خوردم که چند صفحه از تصویر کتابهای قدیم دبستان را گذاشته بودند یا به سایت خودم یعنی تاریاد می‌رسیدم و به پست: فونت کتابهای درسی تاریاد. داشتم؛ مثل سایتهای تبلیغی از سایت خودم هم بدم می‌آمد. بعد هم کمی به فکر فرو رفتم اینکه چرا در این دنیای دیجیتال و آنلاین و آن همه محتوای تولیدی بایستی چنان باشد که سهمی ناچیز در تولید محتوا داشته باشیم به گونه‌ای که پست معرفی فونت کتابهای درسی تاریاد بعد از گذشت کمتر یک سال از انتشار، رتبه‌ی نخست و یا دوم و سوم فضای آنلاین برسد. می‌بینید چقدر فقر تولید محتوای خوب داریم. نمی‌گویم تولید محتوا؛ چون تا بخواهی محتوا هست ولی گشتن در میان یک کاهدان دنبال سوزن بدون اینکه نخی به آن آویزان باشد؛ واقعاً سخت است.

برگردیم سر ادامه‌ی ماجر؛ در انجمن گفتگوی یکی از سایتها خواندم اسم فونت قدیمی نصف است در جستجو به دنبال فونت نصف به این سایت رسیدم که فکر کنم کلکسیون خوبی از فونتها است ولی با چینشی بد.

البته برای من که عنوان را بلد نبودم؛ بدتر هم شد. ۱۷۲ صفحه سایت و هر صفحه فکر کنم ۱۰ عدد فونت را گذاشته بودند. از صفحه اول تا ۷ و ۸ رفتم چیزی نیافتم. گفتم از آخر شروع کنم؛ شاید زودتر برسم به جایی. از آخر شروع کردم به اول ۱۷۲- ۱۷۱ ۱۷۰ تا رسیدم به صفحه ۳۰  همین صفحه که تصویرش را گذاشتم. 

مجموعه فونت قدیمی

چون خیلی برای پیدا کردنش جان کندم؛ گفتم جلو چشمم باشد؛ تازه آنجا هم پیش نمایش فونت پیدا نبود مگر چند حرف: ا.س.ل که البته قبلش مجبور شدم چند نوع فونت دیگر را تست کنم. خودش بود؛ اسمش w_Kelas avalL  بود. خوشحال از این کشف. نوعی کشف به حساب  می‌آمد دیگر. با آن چند سطری تایپ کردم  و آن را برای دوستم فرستادم. باهاش که حرف زدم گفت: بله همین است دستت درد نکند. گفتم:  این فونت را برای چه می‌خواهی؟ گفت: برای نوشتن  و آموزش بچّه‌های کلاس اول. فونت خوبی است. خیال کردم به نوعی نوستالوژی دچار شده است. اینجا این اصطلاح را به معنای دوری از وطن کودکی و ایام طفولیت به کار می‌ برم. بر من ببخشایید اگر کاربردم خطاست. گفتم: خوب این همه فونت؟ گفت: اگر من مسؤل تألیف کتب درسی بودم دستور می‌دادم که کتاب اول ابتدایی را با این فونت بنویسند. چون هم از لحاظ خوانداری توسط بچّه‌ها مشکلی ندارد. هم ابتدای و انتهای حروف و  اتصالات و تعداد دندانه کاملاً معلوم و مشخص است و کودکان با آن راحت‌تر یاد می‌گیرند. راستش وقتی به پیشینه‌ی ۲۰ ساله‌ی تدریسش که غالباً هم اوّل ابتدایی بوده است؛ نگاه کردم؛ قبول کردم که پشت حرفش منطقی هست. حال هم که فکر می‌کنم و به مشکلات کودکان در خواندن و نوشتن و یادگیری الفبا می‌اندیشم؛ وی را مستحق‌تر از خویش می‌دانم که تا بر فونت کنونی و وضعیت موجود، مثل قبل دیگر اصرار نورزم.

موقعیت کنونی فونت کنونی فارسی و کتابهای ابتدایی و بخصوص اوّل ابتدایی از لحاظ زیبایی در موقعیت مناسبتر و جایگاه بهتری نسبت به گذشته قرار دارد و این چیزی نیست که  آن را نادیده بگیریم. اما فکر می‌کنم قابلیت خوانداری آن توسط کودکان در سطح مطلوبی قرار ندارد و پیچیدگی اتصالات و ترکیبات از اشکالات فونت کنونی است. چند سالی است با دانش ‌آموزان دارای اختلال یادگیری خاص در حوزه‌ی املا و خواندن روبرو هستم به خوبی بر این ایراد واقفم که کودکان از لحاظ درک اتصالات و تعداد دندانه‌ها دچار مشکل می‌شوند و این علت بر مشکلات خواندن آنها می‌افزاید. همچنین در املای کلماتی که دارای پیچیدگی در اتصالات حروف هستند؛ دارای مشکلات بیشتری هستند و فونت کنونی بر مشکلات یادگیری تاثیر گذار و می‌تواند از علل تشدید کننده‌ی آن باشد.
به هر حال امید که آنقدر رشد کنیم که لازم نباشد این‌قدر به عقب برگردیم.

آنچه گفته شد؛ نمونه‌ای تجربی و متکی بر تجارب فردی و به صورت موردی می‌باشد. و ادعای تعمیم آن را هم ندارم اما تامل بر آن را از اولویتهای کنونی ویرایش و اصلاح فونت کتابهای درسی ابتدایی می‌دانم. به امید آنکه آموزش و پرورش و شورای تدوین،تالیف و چاپ کتب درسی به فکر رفع نواقص و ارائه‌‌ی ورژنهای جدیدی از فونت کنونی باشند و نظر  و دیدگاه معلمان را هم در نظر داشته باشند که دارای مهمترین و مؤثرترین سهم در یادگیری کودکان و قویترین حس لامسه‌ی  آموزش پرورش هستند.تصویری از کتاب فارسی اول ابتدایی دهه شصتنمونه تایپ شده با فونت کلاس اول W_Kelas aval

خوب بعد از این روده‌درازی‌ها این هم فونت قدیمی کتاب فارسی اول ابتدایی دهه شصت:

 

 

نمونه سمت چپ با فونت معرفی شده تایپ شده است.

 

 

دانلود فونت کلاس اوّلفونت قدیمی تایپ کتاب فارسی اول ابتدایی دهه شصت و هفتاد

W_kelas aval

 

 

پی نوشت مربوط:
در پست فونت کتابهای درسی؛ فونت مشابه فعلی کتاب فارسی اول ابتدایی فونت تحریری را برای دانلود گذاشته‌ایم. به همراه مجموعه‌ای از فونتهای عالی. بعداً نگویید کلی مطلب خواندیم و چیزی دستگیرمان نشد.
پی نوشت کمی نامربوط:
حرفهای زیادی راجع به فونت کتابهای درسی می‌توان زد. فرصت کنم دوست دارم با تصویر و توضیح از اشکالات بصری و خوانداری و نوشتاری این فونتها بگویم و بنویسم.

طرح درس نویسی استاتیک یا داینامیک

طرح درس؛ استاتیک یا داینامیک؟

پیش نوشت ۱: بعد از انتشار طرح درس سناریویی جشنواره‌ی الگوهای برتر تدریس وعده دادیم که به مرور مطالبی را در رابطه با طرح درس نویسی باشیم. امروز می‌خواهیم با عمل به وعده‌ی خویش با مفهومی نو در حوزه‌ی طرح درس نویسی شروع کنیم که به علت تازگی مفهوم نگاه تحلیلگران آموزشی در این باره و تولید محتوا در این حوزه جدیت خاصی را می‌طلبد.

بگذارید با طرح یک سؤال  شروع کنیم: طرح درس؛ استاتیک یا داینامیک؟

و قبل از جواب کمی به دو اصطلاح استاتیک و داینامیک بپردازیم:

استاتیک یا  Static : اصطلاحی است که برای اولین بار در فیزیک و زیر مجموعه‌ی آن مکانیک به کار رفته است وکم کم به زمینه‌های دیگر هم کشیده شده است و در علوم کامپیوتر  و هنر و … حتی سیاست هم معانی خاصی با اشتراکات کلی در مفهوم به خود گرفته است. از معانی اصلی آن: شاخه‌ای از مکانیک و علوم مهندسی است که به بحث و مطالعه دربارهٔ یک سیستم یا سامانه فیزیکی در حال تعادل و ایستایی استاتیکی می‌پردازد.

داینامیم (دینامیک) یا Dynamics: از واژه لاتین به معنی حرکت‌شناسی گرفته شده است و شاخه‌ای از مکانیک و علوم مهندسی است که به بحث و مطالعه دلایل حرکت و به بیانی دقیق بررسی حرکت به کمک نیروها و قوانین مربوطه می‌پردازد.

البته فکر کنم بیشترین آشنایی ما با این عبارت‌ها به حوزه‌ی وب و طراحی سایت برگردد: سایت استاتیک و  سایت داینامیک اینها عبارت‌هایی است که به گوش اغلب ما آشناست.

پیش نوشت ۲: یکی از روش‌های جذاب و در عین حال اثرگذار یادگیری، بهره‌گیری از یادگیری تطبیقی است که یکی از منظرهای دوست داشتنی برای یادگیری است و از آن منظر می‌توان به زیباییهای یادگیری نگریست.

“یادگیری تطبیقی گشتن دنبال شباهت هاست نه تفاوت‌ها”  پس فعلاً از خدمت ذهن تناقض یابم مرخص می‌شوم و  به شباهتی هر چند  جزئی چنگ می‌زنم. بر همین اساس اصلاح و عبارت‌های رایج در حوزه‌ای دیگر که آشنایی و شباهت خیلی کمی با طرح درس نویسی دارد را به عاریت می‌گیریم. همان شاه کلید دریافت شباهتها و جذب آنان  در دانسته‌های خویش و تولید ترکیبی جدید و مفهومی جدید؛ که از عهده‌ی یادگیری تطبیقی برمی‌آید. توصیه می‌کنم اگر دوست دارید بیشتر از یادگیری تطبیقی بدانید به سایت متمم بخش مهارت یادگیری مراجعه فرمایید و در این باره اطلاعات جامع و کاملی کسب نمایید.

حال می‌خواهم با توجه به فهمم از این عبارتها و با در نظر گرفتن توضیحات فوق و با بهره‌گیری از مهارت یادگیری تطبیقی به حوزه‌ی طرح درس نویسی ورود کنم. آن چه گفته می‌شود ایده‌ای برای پروراندن است و آن را از دیدگاه خودم که الزاماً هم صحیح نیست بیان می‌دارم و  خوشبختانه یا متاسفانه مستنداتی علمی در این‌باره به عنوان پشتوانه ندارم. تنها چیزی که برای من این کار را لذّت بخش و قابل ارائه گردانیده است؛ تجارب عملی در این حوزه است. پس از همین جا درخواست دارم صاحب نظران در این زمینه مواردی را که لازم می دانند در ذیل همین پست مرقوم فرمایند.

استاتیک و داینامیک دو واژه‌ای هستند که در مقابل هم هستند و در خوشبینانه‌ترین حالت تفاوت آنها بیشتر از شباهت‌هاست. استاتیک از ایستایی است و راکد بودن و منجمد بودن را به دوش می کشد و داینامیک از پویایی است و از  انعطاف و تغییر مدام در یک چرخه که امید است ختم به خیر شود؛ حرف می‌زند. حال در طرح درس نویسی ما می‌خواهیم به جبران این همه سال صدر نشینی

،استاتیک را قربانی داینامیک کنیم و  آن را پله‌ای سازیم برای رشد و پویایی داینامیک!

0101%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d8%b1%d9%87

%d8%b7%d8%b1%d8%ad-%d8%af%d8%b1%d8%b3-%d9%86%d9%88%db%8c%d8%b3%db%8c

اصل نوشت: اما طرح درس نویسی ما:

ـ آن چه تا کنون در حوزه‌ی آموزش و یادگیری ما از طرح درس نویسی دیده‌ایم یا شنیده‌ایم و غالباً به کار بسته‌ایم؛ می‌شود گفت کاملاً استاتیک بوده و هنوز هم هست. یک طرح درس با یک چهارچوب از پیش تعیین شده و کاملاً برنامه ریزی شده به گونه‌ای که حتی من در طرح درسم حساب ۳۰ ثانیه از زمان را هم داشته‌ام! همین اول بگویم این کار خوب است؛ خیلی هم خوب است آن قدر خوب و ایده‌آل که از عهده‌ی به انجام رساندن آن برنمی‌آییم! ما چگونه می‌توانیم در یک ساختار و چهارچوب از پیش تعیین شده، تمام آینده‌ی تدریس را نه تنها پیش بینی، بلکه در گذشته اجرایش کنیم؟ (به زودی مطلبی راجع به تدریس و آینده خواهم نوشت) حال اگر هم سناریو نویسی ما خیلی عالی باشد. (اینجا به معنی پیس نویسی آنچه که قرار است در آینده اتفاق بیفتد)  در عمل چیزی که بیشتر رشته‌های ما را پنبه می‌کند این است که یک طرح درس کاملاً استاتیک در یک فضای پویا و داینامیک محکوم به مرگ است و این همان زمانی  است که ما برای برون رفت از آن عبارت داینامیک را با افتخار به روی صحنه می‌آوریم. (لطفاً دست بزنید!)

پس اجازه بدهید حتی اگر به صورت موقتی هم که باشد در حوزه‌ی آموزش و یادگیری و به صورت ویژه در رابطه با طرح درس نویسی واژه‌های استاتیک و داینامیک را به کار ببریم. طرح درس استاتیک یا داینامیک؛ مسأله این است!

حال با توجه به آنچه رفت؛ می‌شود گفت طرح درس داینامیک، طرح درسی است که با حفظ چهارچوب‌های کلی و مؤلفه‌های اصلی، در ذات خود، پویایی، انعطاف و امکان تغییر را  به همراه دارد. طرح درس داینامیک طرح درسی است که هنگام اجرا چنانچه یک عامل و یک مؤلفه‌ی خوشایند یا ناخوشایند، مراحم یا مزاحم از تدریس ما کم یا به آن اضافه شود. همواره  منویی جهت پشتیبانی و گزینه‌ای روی میز جهت ادامه‌ی تدریس داریم ارائه‌ی بهتر درس همراه با کارایی ( کارایی به معنای کاهش اتلاف منابع و سریعتر انجام شدن کار) و اثر بخشی (همسو بودن فعالیت ها با هدف مورد نظر)  مزیت داینامیک بودن طرح درس است حتی با تغییر وضعیت و مسیر فعالیتها ما همچنان خرگوشی در کلاه داریم و این پویایی بر کیفیت تدریس (بخوانید کارایی و اثر بخشی) اثر خواهد داشت.

با داینامیک بودن تدریس نگران کمبود یا اضافه آمدن زمان نیستیم. نگران پس و پیش افتادن آموزش مفاهیم نیستیم. نگران و ناراحت از تکرار مطالب نیستیم. شاید حتی خوشحال هم نباشیم (یعنی به آن هم فکر نکنیم ) از سؤالی که پرسیده می شود و جوابش را نمی دانیم هراسان نیستیم. از اشتباه کردن نمی‌هراسیم. دیدگاهی که در این گونه طرح درس نویسی حاکم است دیدگاهی کاملاً منعطف با یک هدف خوب و تازه است: “در صورت فراهم نمودن همه‌ی شرایط یادگیری، این انتخاب بهترین شرایط یادگیری است که به تدریس ما عمق و به یادگیرندگان فهم و به همه‌ی ما لذّت یادگیری می‌بخشد.”

پس در طرح درس داینامیک ما  چند فعالیت موازی پیش‌بینی می‌کنیم و یا حتی برای مواردی که پیش بینی نگرده‌ایم گزینه‌ای در نظر می‌گیریم که دوست دارم آن را فعالیت شناور بنامم. فعالیتی که همواره بالای سر ما در گردش است و هر گاه که موقعیت (زمان و مکان) اجرایش برسد کافی است آن را فرا بخوانیم تا فرود آید و بر بستر نشیند.

در مورد گنجاندن فعالیتهای شناور در طرح درس و خارج نمودن طرح درس از استاتیک بودن خیلی فکر کرده‌ام. فعلا این موارد در دفاع و حمایت از این طرح بیان می‌گردد:

ـ هدف یادگیری فراگیر است؛ هر لحظه و در هر مکان به نفع یادگیری روشی وارد و روشی دیگر موقتی کنار گذاشته می‌شود.

ـ در آزمایشگاهی که علاوه بر قواعد و روش آزمایش، آزمایش کننده و آزمایش شونده نیز به سرعت در تحول و تغییرند، بحث و تفکر وابستگی جزم به یک دیدگاه، رویکردی ایستا و نازاست.

ـ افراد با ابزار، روش‌ها و راهبردهای مختلف فرا می‌گیرند.

untitled-1

خوب؛ دوست دارم فعلاَ‌ این نوشتار را به عنوان پیش گفتار و مقدمه‌ای در مورد طرح درس‌نویسی به صورت داینامیک از بنده بپذیرید. و همچنان که قبلاً گفتم ایده‌ای است برای پروراندن. خیلی بیشتر از اینها می‌شود درباره‌اش نوشت. دوست دارم در فرصتهای آتی بیشتر درباره‌ی طرح درس داینامیک صحبت کنیم.

 

رفع مشکل فشرده نویسی و عدم فاصله‌گذاری بین کلمه‌ها هنگام نوشتن

برخی از اختلالات حوزه‌ی یادگیری به اختلال نوشتن یا اگر بخواهیم علمی‌تر بگوییم به اختلال یادگیری خاص با اسپسیفایر نوشتن مربوط می‌شوند. از زیر مجموعه و ریز فهرست این عامل تشخیصی امروز مشکلی را تحت عنوان: فشرده نویسی یا عدم فاصله‌گذاری مناسب بین کلمه‌ها را انتخاب کردیم و می‌خواهیم بدان بپردازیم.

برای همه‌ی ما ممکن است پیش آمده باشد که دانش‌آموزی داشتیم یا حتی فرزند خودمان، که هنگام نوشتن مشق یا املا، بین کلمه‌ها فاصله نمی‌اندازد و اگر به نوشتارش خوب دقّت کنیم احساس می‌کنیم که دو یا سه کلمه با هم، یک کلمه هستند و کلمه‌ها در هم تنیده شده‌اند. حال می‌خواهیم با ارائه‌ی یک روش ابداعی برای رفع این مشکل ارائه دهیم.
در حالت کلی و به صورت عام کودکانی که با این نوع مشکل روبرو هستند را نارسانویس و عمل آنها را هم نارسانویسی می‌نامیم. طبیعتاً هر چه قدر نامگداری‌ها کلی‌تر باشند؛ مبهم‌تر و در نتیجه و با تفاسیر و حواشی زیاد مطرح می‌شوند و در نهایت دست نیافتنی‌تر خواهند شد و ما در مقابل آنها درمانده‌تر خواهیم بود. البته به خاطر همین هر چه قدر بتوانیم ریز فهرستهایی با مشخصات دقیق و توصیفات ریزتر بیابیم؛ در تعریف و تبیین مشکل و معنادهی  آن موفق‌تر خواهیم بود و بهتر خواهیم توانست در جهت رفع مشکل و در مسیر یادگیری بهینه‌تر کودکان گام برداریم.

فشرده نویسی کلمه 011095.

نمونه‌هایی از دستخط کودکانی که بین کلمه‌ها فاصله نمی‌اندازند.

.

فشرده نویسی و نزدیک نویسی حروف
علل و راهکارها:
اینکه چه علتها و عواملی باعث بروز چنین مشکلی می شوند حرف بسیار است و در مورد راهکارها هم همین امر صدق می‌کند. که ما هم به فراخور موضوع بدان خواهیم پرداخت. امّا بنا بر اصلی که از اول هم درباره اش حرف زدیم می خواهیم به یکی راهکارهای رفع این مشکل بپردازیم. برای این کار چند نمونه کاربرگ  لازم داریم که قبلاً توسط تاریاد طراحی شده است، از بخش یادبرگها” کاربرگ بیابین نویسی” را دانلود کنید. البته با به کارگیری دستورالعمل هم می توانید این روش را اجرا نمایید و حتی موارد خاصی که هست که می توانید راهکار را شخصی سازی نمایید و تغییراتی در آن اعمال نمایید.
پس هدف ما شد: رفع مشکل فشرده نویسی و عدم فاصله گذاری بین کلمه ها

نارسانویسی کودکان

فاصله‌گذاری یک نواخت بین حروف و کلمه‌ها، باعث اختلال در خواندن و در متون طولانی باعث خستگی چشم می‌گردد.

دستورالعمل:
اجرای این روش ۳ مرحله دارد.
پیش از مرحله اول: اینکه لازم نیست به کودک بگویید من با این روش می خواهم مشکل نارسانویسی تو را حل کنم. چون اگر با گفتن حل می‌شد تا به حال شده بود و دیگر نیازی به کاربست روش دیگری نداشتید! جدا از شوخی اینکه نگرش و مدل ذهنی و نگاه ما به مشکل و مساله می تواند به مشکل بیفزاید یا از آن بکاهد؛ چیزی است که امروز پذیرفته شده است.
مرحله اوّل:

کاربرگ شماره یک”بینِ سیب نویسی /بین ستاره نویسی/ بین گل نویسی” را در اختیار کودک قرار دهید تا هنگام نوشتن؛ ( که می‌تواند رونویسی یا دیکته باشد) از آن استفاده نماید. که البته پیشنهاد می‌شود برای کودکان اوّل ابتدایی یا کسانی که در املا و دیکته دارای مشکل حادی هستند؛ مرحله‌ی اول را با رونویسی شروع نمایید. به کودک بگویید کلمه‌ها را همانطور که من می‌بینی یا می‌شنوی، به ترتیب بین سیبها بنویس. یعنی اول یک کلمه بنویس بعد یک سیب را رد کن و کلمه دیگری بنویس و این کار ار تا پایان فعالیت ادامه بده. یا خلاصه اش اینکه کلمه ها را بین سیب ها بنویس و به گونه‌ای که بین هر دو سیب فقط یک کلمه قرار بگیرد.

کاربرگ شماره یک:


مرحله ی دوّم:
کاربرگ شماره ۲  “بنویس و سیب بکش” را در اختیار کودک بگذارید و بگویید بعد از نوشتن هر کلمه یک سیب بکش و آنها را هم دوست داشتی رنگ بزن. این فعالیت را هم ۲ تا ۵ مرحله با تکرار می‌کنیم.

کاربرگ شماره دو:

مرحله ی سوم:

و در مرحله‌ی پایانی کاربرگ شماره ۳ “با رعایت فاصله بنویس” را در اختیار کودک بگذارید و بگویید بعد از اینکه یک کلمه را نوشتی به  اندازه‌ی همان سیب‌هایی که قبلا می‌گذاشتی فاصله بگذار بعد کلمه‌ی دیگری بنویس. یا حتی اگر خیلی تخیلی خواستید بگویید سیب نامرئی بکش، به گونه‌ای که هیچ کس آن را نبیند. و این فعالیت هم ۲ تا ۵ مرحله تکرار داشته باشد.

کاربرگ شماره سه:

نمونه‌ای دیگر از کاربرگ‌ها با طرح گل:

 

تعداد تکرار بستگی به وضعیت پیشرفت کودک و میزان رفع مشکل دارد.
همراه این روش درمانی می‌توانید از سایر روشهای درمانی و آموزشی دیگر به موازات هم بهره ببرید. چنانچه اگر باز هم مشکل ادامه داشت از سایر کاربرگ ها و در خانه هم این فعالیت را تکرار کنید.

در هنگام انجام این فعالیت تأکید اصلی بر رفع مشکل عدم رعایت فاصله مناسب هنگام نوشتن است؛ نه صحیح نویسی  کلمه‌ها. پس بر روی دیگر مشکلات املایی کودکان آنقدر حساسیت به خرج ندهید و بر روی آن متمرکز نشوید که روش مذکور تحت شعاع آن قرار گیرد.
به جای تصاویر درخواست شده می‌توانید از شکل‌های دیگری که کودکان دوست دارند و می‌توانند آن را رسم نمایند؛ استفاده نمایید. البته سادگی،جذابیت و توانایی کشیدن شکل توسط کودکان در اولویت می‌باشد. مثلاً در مرحله‌ی طراحی شکل توسط کودکان اوّل ابتدایی که از سایر مشکلات یادگیری خاص رنج می‌برند؛ کشیدن یک گردی کافی است.

کابرگهای این روش ابداعی را می‌توانید از بخش یادبرگها اینجا دانلود کنید.

 

ترکیب نشانه ها، ترکیب صامت و مصوت

مجموعه فلش کارت ترکیب نشانه‌ها

 

در این پست یک معرفی ویژه داریم؛ مجموعه‌ی فلش کارت ترکیب نشانه‌ها

ترکیب نشانه‌ها، ترکیب الفبا‌، ترکیب صامت و مصوت و چند عبارت دیگر از جمله نامهایی است که ما معمولاً  برای این مجموعه به کار برمی‌بریم. امّا آنچه اینجا می‌خواهیم بدان بپردازیم چیزی فراتر از آن است و آن معرفی یک مجموعه‌ی ویژه و کامل خواهد بود.
این مجموعه با دقّت خاصی طراحی گردیده است و طراحی زیبای آن این مجموعه را خواستنی و دوست‌داشتنی نموده است. به گونه‌ای که در این مجموعه اندازه‌ی دندانه، محل نقطه‌ها، اتصالات، فواصل حروف و… متناسب با نوع ترکیب ویرایش و بازطراحی شده و این کار به خوانایی و زیبایی حروف و ترکیب‌ها افزوده است.

با ما همراه باشید تا با مزیت‌های این مجموعه بیشتر آشنا شوید.

ـ بازطراحی و ویرایش اتصالات، دندانه، کشیدگی و … در حروف و ترکیب‌ها:

تغییر محل نقطه و دندانهتغییر محل نقطه و دندانه در ترکیب‌ها

.

.

تغییر محل اتصالات حروف

تغییر محل اتصالات حروف

.

.

تغییر محل اعراب و نقطه ها در ترکیب حروف

تغییر محل اعراب،نقطه‌ها و کشیدگی حروف در ترکیب

.

.

اصلاح محل نقطه و کشیدگی دندانه

اصلاح محل قرارگیری نقطه‌ها و کشیدگی دندانه (حروف غیر آخری که دنباله‌ی آنها روی خط زمینه کشیده می‌شود.)

ـ برای نخستین بار در این مجموعه تمامی ترکیب‌های مصوّت و صامت به صورت کامل طراحی شده است. یعنی هر کدام از مصوّتهای (آ  او  ایـ  اَ  اِ  اُ ) در اوّل ترکیب قرار گرفته و تمامی حروف الفبا (شکل غیر آخر یا آخر) هم با آنها ترکیب شده‌اند و  ۳۲۲ ترکیب دیگر  ایجاد شده است.

نمونه ترکیب مصوت و صامت

ترکیب مصوت و صامت 8 فلش کارتکه با ترکیبهای صامت و مصوّت که تعداد آنها هم ۲۴۸ ترکیب است؛ مجموعاً ۵۷۰ ترکیب ایجاد شده و محتوای این مجموعه را تشکیل می‌دهند. با در نظر گرفتن دو مدل طراحی: ۴تایی و ۸ تایی در یک صفحه تعداد: ۱۱۴۰ فلش کارتِ ترکیب، در این مجموعه موجود است.

محتوای مجموعه

مجموعه ترکیب صامت و مصوت . مصوت و صامت

 

7,000 تومانسفارش

با توجّه به مزیت‌های فوق می‌توان گفت؛ مجموعه فلش کارت ترکیب نشانه‌ها کاملترین مجموعه‌ی موجود در این زمینه می‌باشد.

ـ ترتیب قرار گرفتن حروف در این مجموعه بر مبنای آموزش ترتیبی الفبایِ فارسی در پایه‌ی اوّل ابتدایی می‌باشد. یعنی قدم به قدم همراه آموزش شما ترکیب مورد نظر را در اختیار خواهید داشت.

ـ طراحی بر اساس دو مدل ۸ تایی و ۴ تایی:

نمونه‌ای از صفحات ۸ تایی

8 عدد فلش کارت ترکیب نشانه ها

نمونه‌ای از صفحات ۴ تایی

ترکیب صامت و مصوت 4 تایی

ما آموزشکاران خوب می‌دانیم که کاربست و استفاده از ترکیب صامت و مصوّت در آموزش، منجر به افزایش و بهبود مهارت خواندن و نوشتن در دانش‌آموزان خواهد شد. آموزگاران و پدران و مادران عزیز می‌توانند با به کارگیری این مجموعه در کلاس درس و خانه، به آموزش و یادگیری کودکان کمک نمایند.

در ادامه می‌توانید ۳۵ صفحه از مجموعه فلش کارت ترکیب صامت و مصوّت را به صورت رایگان دانلود نمایید. اگر هم دوست داشتید این مجموعه را به صورت کامل در اختیار داشته باشید به بخش یادبرگ‌های ویژه:

مجموعه فلش کارت ترکیب نشانه‌ها

مراجعه فرمایید.

 

ترکیب نشانه ها. ترکیب صامت و مصوت

دانلود رایگان ۳۵ صفحه از  مجموعه ترکیب نشانه‌ها:

ـ مشخصات این یادبرگ:

ـ عنوان: ترکیب نشانه‌ها

ـ کد: ۰۰۵۳

ـ نوع فایل: PDF

ـ حجم: ۱/۰۷ MB

ـ سایز: A4

ـ تعداد صفحات: ۳۵

ـ دانلود: رایگان

سفارش

نقطه چین نویسی کلمه

نوشتن کلمه‌ها به صورت نقطه چین و توخالی

پیش درآمد: قبلاً در زیر پست فونت کتاب‌های درسی در مورد تایپ و نوشتن کلمه‌ها به صورت توخالی و نقطه‌چین حرف زدیم. قول دادم در مورد تایپ کلمه‌ها به صورت نقطه‌چین و توخالی و همچنین نوشتن کلمه‌ی بدون نقطه یا چگونگی حذف نقطه در کلمه‌ها مطلبی بنویسم. حال فرصتی دست داد تا این پست را به عنوان مقدمه منتشر سازم. در آینده فرصتی دست دهد؛‌ کامل‌تر هم خواهد شد.

نکته ۱: این پست آموزشی با رویکرد قابلیت استفاده توسط معلّمان آماده شده است. بنابرین سعی شده است؛ تکنیک‌ها و روش‌هایی ذکر شود که استفاده از آنها آسان و همه‌گیر باشد و زمانبر هم نباشد.

تایپ کلمه به صورت توخالی:

قبل از هر چیز: اگر می‌خواهید کلمه‌ای توخالی تایپ کنید؛‌ دقت کنید که برخی از فونت ها خودشان قابلیت پشتیبانی از این نوع نگارش یعنی تو خالی نویسی کلمه را دارند؛ یعنی یک فونت با چند ویژگی در مجموعه‌ی فونتهای شما موجود است. پسوند یکی از آنها کلمه‌ی  outline است. این یعنی با خود این فونت می‌شود توخالی نوشت.

مثلاً فونت ام.جی فراز:  Mj_faraz Outline

فونت توخالی ام جی فراز

قبل و بعد از هر چیز: برنامه‌ی Microsoft Office Word این قابلیت را دارد که توخالی نویسی و نقطه‌چین نویسی را به عنوان یک افکت بر روی تمامی فونتها اعمال نماید. در نسخه‌های قدیمی word  تا آنجا که یادم هست در کنار منوی فونت مثلث کوچکی بود که بر روی آن کلیک می کردی و در پنجره‌ی باز شده گزینه outline  را تیک می‌زدی. در نسخه های جدید این کار به صورت افکت در خود منو تعبیه شده است و می توانید از آن استفاده نمایید.
(نسخه مورد استفاده‌ی ما Microsoft Office Word 2016 است.)

مطابق تصویر در  منوی Home روی A کلیک کنید. (Text Effects):

تایپوگرافی در ورد

 

و بعد به سلیقه‌ی خودتان رنگ و نوع افکت انتخاب کنید:
توخالی نویسی در ورد word

همان‌طور که می‌بینید متن ما به صورت توخالی و رنگ نمای بیرونی آبی درآمد. سایر نمونه‌ها را هم تست کنید اما اگر برای کودکان می‌نویسید و یا می‌خواهید کلمه‌ها را رنگ آمیزی نمایند از انتخاب نمونه‌های سایه دار و انعکاسی پرهیز کنید چون در چاپ چیزی آن نخواهد شد؛ که مد نظر شماست. همچنین حواس بچه ها را هم پرت خواهند کرد.

در ادامه ما سایز خط بیرونی (ضخامت) را تغییر خواهیم داد و به نقطه چین‌نویسی کلمه از طریق همین منو خواهیم پرداخت. در واقع با کمی تمرین با همین منو و مشاهده‌ی تغییرات به صورت آنی به راحتی به چیزی که می‌خواهید دست خواهید یافت. (البته همین جا گله نکنید که من از نسخه‌های قدیمی استفاده می‌کنم و کار با این نسخه‌ی جدید را بلد نیستم. راحت باشید از تغییر نترسید. نسخه‌ی شما هر چقدر قدیمی باشد بی‌شک Word 98 نیست. این یعنی شما کار با نسخه‌های جدید را هم بلد هستید.)

مطابق تصویر می‌توانید خط کناری و نمای بیرونی کلمه را ضخیم یا نازک نمایید. از خط های خیلی ضخیم یا نازک پرهیز کنید. خیلی نازک به احتمال زیاد در چاپ دیده نخواهند شد و خط‌های خیلی ضخیم تمام کلمه و کادرتان را خواهند گرفت.

کادر نویسی کلمه هادوست داشتید رنگ کادر را به دلخواه تغییر دهید.

پر رنگ نمودن کلمه

ـ نوشتن کلمه به صورت نقطه چین:

از زبانه‌ی dashes  می‌توانید خط کناری کلمه را به صورت نقطه‌چین دربیاروید و یک کلمه‌ی نقطه‌چینی داشته باشید. سایر خطوط را هم آزمایش کنید تا به آن طرحی که می‌خواهید برسید.

نقطه چین نویسی کلمه

ـ استفاده از انواع نورها هم می‌تواند به متنتان زیبایی ببخشد.

 

لایه نور در کنار کلمه ها

ـ نقطه‌چین نویسی کلمه با به کاربردن فونت نقطه‌چینی: روشی ساده‌تر و البته محدودتر برای نقطه‌چین نویسی کلمه‌ها استفاده از فونت‌های نقطه‌چین است.

فونت: MJ_Badr Point یک فونت نقطه‌چین است.

فونت نقطه چین

ـ حذف نقطه در کلمه‌ها:

البته می‌دانید که غالب کلمه‌ها بدون نقطه قادر به زندگی نیستند و قبلاً‌ مفصلاً در نقطه بازی بدان پرداختیم. هدف از حذف نقطه در کلمه‌ها به منظور کاربرد تمرینی و آموزشی برای کودکان معمول است. گذاشتن نقطه برای کلمه و یا حدس زدن محل و تعداد نقطه‌ها در پرورش دقت و توجه و تقویت تمیز دیداری کودکان مؤثر است.

نخست: حذف نقطه در برنامه‌ی word:

 

ـ مطابق تصویر از زبانه‌ی Insert گزینه‌ی Shapes را انتخاب کنید. یکی از شکلها را انتخاب نمایید. (پیشنهاد سرآشپز دایره است که مانند نقطه است.)

 

حذف نقطه از کلمه

 

ـ حالا دایره را سفید رنگ و خطوط کناری آن را حذف نمایید. (No Outline )

 

حذف نقطه در کلمه 2

ـ بعد سایز دایره سفید را کوچک نموده و آنرا بر روی نقطه‌ای که می‌خواهید آن را بپوشانید، قرار دهید. حالا از آن کپی بگیرید و سایر نقطه را به همین طریق بپوشانید.

حذف نقطه در کلمه 3

دوم: حذف نقطه با استفاده از برنامه Paint:

ـ متن خود را در Paint  تایپ کنید بعد بر روی قسمتی سفید رنگ بر روی بوم کلیک کنید تا امکان ویرایش متن از بین برود و متن به صورت عکس درآید. سپس با پاکن موجود در ابزارهای برنامه (صورتی رنگ در تصویر) نقطه‌ها را پاک کنید.

حذف نقطه کلمه در برنامه Paint

امیدوارم این آموزش مورد استفاده قرار بگیرد. در آینده سعی خواهد شد روشهای دیگری به موارد فوق اضافه شود.
اگر شما هم روش یا تجربه‌ی بهتری دارید آن را با ما به اشتراک بگذارید.

کلمه‌های کتاب اوّل دبستان با فونت تحریری کتاب درسی

فلش کارت کلمات فارسی اول دبستان

فلش کارت کلمات فارسی اول دبستان

قبلاً هم درباره‌ی فونت و قلم نوشتاری که کتاب درسی فارسی ابتدایی با آن نوشته شده است در فونت کتاب‌های درسی نوشتم. امروز هم چند نکته‌ای هست که دوست دارم به آن بپردازم و اگر هم بشود در آینده بیشتر بدان خواهم پرداخت.

در پست فونت کتابهای درسی اشاره کردم که مدتی پیگیر دست‌یابی به فونت کتاب‌های درسی بودم و بعد از ناامیدی از دست‌یابی به این فونت‌ها ناچار به استفاده از فونت‌های جایگزین از جمله فونت ام.جی.فراز که مشابه فونت تحریری کتاب درسی ابتدایی است شدم. (البته این فونت به فونت تحریری هم مشهور شده است.) بعد از گذشت مدتی دیگر حدسم بر این بود که آموزش و پرورش خود فونت‌ها را در اختیار ندارد. در واقع فونتی که طراحی شده در دست طراحان باقی مانده و در واقع فایل تایپ شده تحویل آموزش و پرورش گردیده است. و البته هنوز بر این حدس هستم به اضافه‌ی حدسی دیگر مبنی بر اینکه طراحی فونت شاید به گونه‌ای بوده است که در سیستم عامل‌ ویندوز به عنوان فونت قابلیت استفاده را نداشته باشد. و چند خورده حدس دیگر. ( و گرنه توجیهی ندارد آموزش و پرورش فونتی در اختیار داشته باشد و از انتشار آن خودداری کند.) به هر حال هر چه باشد؛ دیگر شور و شوق دست یابی به فونتهای کتابهای درسی خوابیده است و این فونت‌ها با آن همه حسن، با اشکالاتی که بر صورت ظاهری آن وارد است؛ نیازمند ویرایش و ارائه‌ی ورژن جدیدی است. امید که آموزش و پرورش به این امر مهم بپردازد.

خلاصه اینکه همان‌طور هم بیکار ننشستم و به دنبال راه چاره گشتم؛ یکی از راه‌چاره‌ها استفاده از pdf  کتابهای درسی بود که از آن می‌شد کپی گرفت و در محتواهای تولیدی جایگزین نمود. بعد به راهکاری بهتر یعنی استخراج کلمه‌های موجود در کتاب درسی دست یافتم؛ که قبلا هم در کلمه‌های کتاب فارسی اول دبستان با فونت تحریری نمونه‌ای ده صفحه‌ای از آن ارائه گردید.

حال در راستای اقدامات قبلی و جهت اینکه بتوان تمامی کلمه‌های موجود در کتاب فارسی اوّل ابتدایی را به صورت فلش کارت و دقیقاً با همان فونت کتاب درسی در اختیار داشت. تمامی کلمه‌های موجود در کتاب فارسی اوّل دبستان، به ترتیب آموزش و روند یادگیری دقیقاً با همان شیوه‌ی نگارش کتاب ( با قلم کتاب فارسی اوّل ابتدایی) به صورت مجموعه یادبرگ‌ اختصاصی فلش کارت کلمه‌های فارسی اوّل دبستان توسط تاریاد طراحی شده است و به زودی در بخش یادبرگ‌ها قرار می‌گیرد.

همچنین در راستای تولید محتوا با قلم کتابهای درسی، جدول نشانه‌ها یا همان جدول الفبای قدیم به صورت یک مجموعه کاربرگ جدول نشانه‌های فارسی/ الفبای فارسی در تاریاد منتشر گردیده است.

هدف اصلی این مجموعه فلش کارت و مجموعه‌های قبلی در اختیار قرار داشتن صورت واقعی نشانه‌ها و کلمه‌ها می‌باشد؛ که بی‌شک در آموزش، تعمیق و گسترش یادگیری کودکان مؤثر خواهد بود.

امیدواریم فلش‌کارت کلمه‌های کتاب فارسی بتواند؛ در یادگیری، بازشناسی و یادآوری نشانه‌ها و الفبای فارسی مؤثر باشد. بهره‌گیری از این کارت‌های کلمات در استفاده‌ی بهینه از زمان در کلاس‌های درس نیز مؤثر خواهد بود. همچنین با در اختیار داشتن چنین مجموعه‌ای به صورت چاپ شده در خارج از محیط آموزش رسمی، در خانه و مراکز یادگیری و…، با گسترش محیط یادگیری، فرصتی مناسب برای تکرار و تمرین فراهم خواهد شد.

و هنوز دارم فکر می‌کنم.

دیروز مراجعی داشتم و داشتم ازش آزمون می‌گرفتم. آزمون تشخیص نشانه‌های فارسی یا همان الفبای قدیمی خودمان.
وقتی رسیدیم به حرف: عـ ـعـ ـع ع دانش‌آموز خواند: حِ ظِیی!

حالا چطور فهمیدم که از چهار نوع (ز ذ ض ظ) منظورش کدامشان بود؟ احساس کردم که این ظ بهش می‌آید و گرنه دلیلی برایش ندارم.

و هنوز دارم فکر می‌کنم به این که این را از کجا و چگونه یاد گرفته است؟
دارم مرورمی‌کنم ۲۰ سال کلاس درس و آموزش را. ببینم کجا می‌توانم مشابهی برایش بیابم.

 

ریز نوشت۱: گفتم این را به اشتراک بگذارم؛ اگر بعداً برایش توجیه یا مستندی یافتم یا بافتم. همین‌جا دوباره بهش بپردازم.

ریز نوشت۲: شما چه فکر می‌کنید؛ چگونه و از کجا چنین اسم و تلفظی پیدا شده است؟